Guru, hulp of hindernis, een kleine beschouwing.

Guru, hulp of hindernis, een kleine beschouwing. – NIET gepubliceerd in InZicht februari 2018 🙂

Leuk altijd zo’n vraagstelling. Zoals altijd zijn er tal van vooronderstellingen aanwezig in de vraag of stelling zelf. Maar die worden uiteraard vrijwel stelselmatig voor ‘t gemak over het hoofd gezien. In dit geval bijvoorbeeld dat zoiets objectief te meten of bepalen zou (moeten) zijn. Dat is direct al dubieus. Strikt genomen zijn er zoveel invloeden in iemands leven dat nooit met enige accuratesse gezegd kan worden wat tot wat bijdraagt of juist niet.

(Ik vond het bijvoorbeeld erg helpend een soort leraar te hebben meegemaakt die me probeerde eronder te houden en de baas te spelen.)

Soms krijg ik de vraag in hoeverre mijn activiteiten van de afgelopen 20 jaar als leraar/schrijver hebben geleid tot doorbraken of ontwaken. Het antwoord is: ik weet het niet. Zelfs als iemand een doorbraak of inzicht heeft waar ik bij ben, of ontwaakt in m’n nabijheid, wat allebei veelvuldig is voor gevallen, naast allerlei andere relatieve veranderingen, kan ik met geen mogelijkheid claimen dat dit (enkel) door mij komt. Noch zou ik dat wensen te claimen.

Dat zou een vreemde versimpeling zijn, een lineaire denktrant die mij zeer bizar voorkomt. Er zijn zoveel factoren die tezamen de voorwaarden doen ontstaan die tot een soort ‘uitkomst’ leiden, dat iets claimen erg vreemd en tamelijk arrogant is en op afgescheiden denken gebaseerd.
(Wat onverlet laat dat stromingen of leraren die ‘het’ menen te kunnen bewerkstelligen en niets afleveren ook verdacht zijn).

Als mijn opmerking of whatever, de spreekwoordelijke emmer doet overlopen, maakt mij dat niet tot veroorzaker van de rest van de inhoud van de emmer, en sluit het evenmin uit dat iets anders niet net zo goed de emmer zou kunnen doen overlopen. Dat er vaak emmers overlopen, eye-openers plaatsvinden of inzichten e.d. ontstaan in mijn buurt ontken ik niet, maar nogmaals, claimen is raar. Ik ‘doe’ dat niet, het vindt regelmatig plaats (of niet natuurlijk), dat is alles.

Ditzelfde geldt ook voor de situatie waarin iemand gefrustreerd, kwaad, teleurgesteld raakt in zijn of haar, al dan niet authentieke pogingen tot bevrijding te komen. Kortom of iemand een hulp of hindernis is, kan enkel bepaald worden vanuit afgescheiden simplistisch dualistisch denken.

Verder zit er de veronderstelling in de vraag dat er een duidelijk doel zou zijn. Naar mijn smaak is er van de honderd mensen die beweren naar een guru te gaan om wakker te worden misschien een enkeling bij wie dat ook echt het geval is. De meeste mensen hebben allerlei verborgen agenda’s die ze veelal zelf niet in de gaten hebben, maar hebben zeker geen ‘waarheid’ als prioriteit.

Velen willen bijvoorbeeld gewoon ergens bij horen, het idee wekken – voor zichzelf of de vriendenclub – spiritueel goed bezig te zijn, een ‘gelijkgestemde’ partner vinden, of fijn intellectueel spelen met non-dualistische begripjes, zoeken troost, of willen bevestiging krijgen van iemand die in hun ogen een autoriteit is, slimmer lijken dan hun broer, proberen via spiri-stuff het leven (en vooral ‘Leegte’) te ontwijken, trachten van een angst afkomen, een lijstje guru’s afwerken voor hun voor zichzelf imponerende verzameling of wat dan ook. Klinkt lullig maar is vaker het geval dan je zou willen weten.

Als het doel dus schimmig, gespleten, vervormd of onhelder is, is de kans op het zinvol beoordelen van het ‘nut’ van de zogenaamde guru ook erg lastig.

Voorts natuurlijk nog de zogeheten guru in kwestie. Als wakker worden het doel is, zou je denken dat het handig is als de voorzitter ook echt wakker is. Right? Maar ja, hoe bepaal je dat, vooral als jij niet wakker bent, of meent te zijn? Tricky. Daarnaast nog dit: ook al is er ‘wakkerheid’ wil dat nog niet zeggen dat ‘de wakkere’ geschikt is mensen te begeleiden of hoe je dat noemen wil. Velen die het woord voeren of boekjes schrijven zijn niet wakker, maar hadden bijvoorbeeld een keer een ‘heel bijzondere’ ervaring, of ‘weten’ nogal veel, zeg maar. En sommigen die wakker zijn, zijn erg ongeschikt als wegwijzer. Er zijn er natuurlijk ook genoeg die er helemaal niet op uit zijn ‘je’ wakker te krijgen (vooropgesteld dat bekend is wat dat is en zo). Verborgen agenda’s zijn maar al te vaak ook – bewust of minder bewust – actief in leraartjes, het zijn net mensen zeg maar.

Lastige zaak dus. Voor het denken niet oplosbaar. Los hiervan nog een fenomeen: de guru is minder belangrijk dan jij (en de eventuele guru) denkt! (Lees dit nog maar eens :))

Van mijn rol, bijvoorbeeld, heb ik hooguit de indruk dat ik kan stimuleren, confronteren, inspireren …misschien. Dus ik kan wat olie op het vuur gooien, een paar misvattingen aan kaarten, prikkelen en aanwakkeren. Ik kan niemand ontwaken, en niemand van ontwaken afhouden. Zo machtig en hoogmoedig ben ik niet, en ook niet zo dom om te denken dat zoiets überhaupt kan. Kunnen interacties zin hebben, ja, dat kan. Zijn er garanties: nee, die bestaan niet! Wie garanties zoekt is niet aan werkelijk onderzoek toe, laat staan aan ontwaken.

En dan nog dit. Volgens de oude tradities is de guru geen persoon. Laat dit effe doordringen. Dan is het dus behoorlijk ‘beside the point’ en ‘weird’ om hem of haar persoonlijke diensten te verrichten, right? Een seksuele dienst? Fuck off, wierdo! Een niet-persoon vraagt daar een leerling(e) niet om. Je familie (moeten) verlaten, al je geld aan hem of zijn/haar organisatie doneren? Bullshit. Doneren kan, maar enkel vrijwillig, niet gemanipuleerd, onder groepsdruk, of anderszins afgedwongen. Etc. Kijk, voel, luister! Laat je niet neppen. (In mijn nieuwe boek wijd ik even wat meer uit over gevaart-jes van cult gedoe, i.p.v. echt van je plek komen met iemand die JOU dient.

Tot slot: de zogenaamde zoeker is waar het om gaat. Is deze helder, gefocust, bereid om tot het gaatje te gaan, dan zal hij of zij overal verwijzingen vinden naar DAT, elke dag, zelfs op satsang of in advaita boeken. Zijn de motieven van de zoeker versnippert, onduidelijk, onzuiver, dan kan een (echte) guru hooguit helpen deze zaken aan te kaarten, wat de zoeker vaak als ongewenst zal duiden! Als zo’n zoeker al in de buurt van een echte komt natuurlijk, hihi.

Wat een zoeker denkt te willen is immers zelden wat er ‘nodig’ is om op z’n minst een zogenaamd stapje te zetten.

Nog een tip tot slot: als je meent Waarheid te willen, begin eens met gewoonweg echt eerlijk zijn – op zijn minst naar ‘jezelf’. Realisatie heeft met Waarheid van doen, niet met leraren. Enjoy of zo.

(Dit is een hoofdstukje uit m’n 10e boekje, dat zich aan het schrijven is, met als voorlopige werktitel ‘Van parelen en zwijnen’… 🙂 Ook in dit schrijfsel zal ik aangeven dat er een wezenlijk verschil is tussen ‘Verlichting’, veel kennis hebben, en last hebben (gehad) van mystieke ervaringen… uiteraard komen tal van andere zaken ook aan de orde. [Dit werd uiteindelijk EEN HANDVOL SCHERVEN]

Verschenen in januari 2019 – deel III van de Trilogie, de opvolger dus van Rozengeur & Prikkeldraad (2014) en Olie op het vuur (2016).